سیاست رقابت و سیاست صنعتی اغلب بهعنوان دو رویکرد متضاد در سیاستگذاری اقتصادی تلقی میشوند. با این حال، در شرایط کنونی که اقتصاد جهانی با عدمقطعیتهای ژئوپلیتیکی، اختلالات در زنجیرههای تأمین و تحولات سریع فناوری مواجه است، هر دو رویکرد از اهمیت اساسی برخوردارند. این مقاله موضوعی را بررسی میکند که سیاستگذاران چگونه میتوانند این دو چارچوب را با یکدیگر هماهنگ کنند تا ضمن تقویت رقابتپذیری، سرمایهگذاری و نوآوری را تشویق کرده و از رشد اقتصادی پایدار حمایت کنند.
در بخش عمدهای از دهههای گذشته، سیاست رقابت و سیاست صنعتی بهعنوان دو رویکرد متضاد در سیاستگذاری اقتصادی در نظر گرفته میشدند. هدف سیاست رقابت، حفظ بازارهای باز و رقابتی است؛ در حالی که سیاست صنعتی، مداخله دولت با هدف هدایت و شکلدهی به نتایج اقتصادی را توجیه میکند.
اما در شرایطی که دولتها در واکنش به تنشهای ژئوپلیتیکی، آسیبپذیریهای زنجیره تأمین، گذار سبز و رقابتهای فناورانه به اتخاذ سیاستهای جدید روی آوردهاند، مسئله اصلی دیگر انتخاب میان سیاست رقابت و سیاست صنعتی نیست، بلکه چگونگی ایجاد هماهنگی میان این دو رویکرد است، بهگونهای که بتوانند در کنار یکدیگر و بهصورت مکمل عمل کنند.
مقاله ICC ، رابطه میان این دو حوزه سیاستگذاری را بررسی کرده و توصیههایی را برای اطمینان از تعامل مؤثر آنها، در عین حفظ بازارهای رقابتی، ارائه میکند. هماهنگی و انسجام بیشتر میان این دو حوزه میتواند به افزایش اطمینان و پیشبینیپذیری حقوقی، حمایت از نوآوری و سرمایهگذاری و در عین حال حفظ رقابتپذیری و رشد اقتصادی پایدار کمک کند.
توصیههایی برای تضمین همزیستی سازنده سیاست رقابت و سیاست صنعتی
1. نهادهای رقابت باید مستقل باشند.
2. نهادهای رقابت باید شفاف بوده و برای تعامل و مشارکت ذینفعان آمادگی داشته باشند.
3. نهادهای رقابت باید امکان ارائه نظرات غیرالزامآور به دولت درباره آثار و پیامدهای پروژههای جدید سیاست صنعتی را داشته باشند.
4. دولتها یا مجالس قانونگذاری باید امکان تطبیق برخی از مؤلفههای سیاست رقابت با شرایط و الزامات جدید را داشته باشند.
5. ابزارهای سیاست صنعتی باید تابع قواعد و مقرراتی باشند که توسط مجالس قانونگذاری تعیین میشوند، اما اجرای آنها باید تحت نظارت نهادهای مستقل قرار گیرد.
6. ترجیحاً باید از ایجاد عدمتوازنهای بینالمللی ناشی از سیاستهای صنعتی، از طریق بهکارگیری توصیههای فوق، جلوگیری یا آثار آنها محدود شود.
7. شفافیت و پاسخگویی در نظامهای اعطای یارانه باید تقویت شود.
بهترین رویهها برای پیشبرد این مبحث
• تدوین راهبردهای صنعتی سبز و دیجیتال در راستای تقویت رقابت.
• تقویت سیاست رقابت در سطح جهانی.
• طراحی حمایتهای پس از بحران بهگونهای که رقابتپذیری بلندمدت حفظ شود.
علاقه مندان جهت مطالعه متن کامل مقاله فوق الذکر میتوانند به درگاه اینترنتی به نشانی ذیل مراجعه نمایند:
• شایان ذکر است هرگونه ترجمه، نشر، بازنشر مقاله مزبور بدون مجوز اتاق بازرگانی بین المللی مجاز نمیباشد.
https://iccwbo.org/news-publications/policy-paper/why-competition-and-industrial-policies-should-co-exist/
ترجمه: محمد ایمان شاملو